گاهنامه دبیرخانه دائمی

بسم الله الرحمن رحیم

جهان یادگار است و ما رفتنی

به گیتی نماند به جز گفتنی

صورت جلسه چهارمین  نشست  دبیر خانه دائمی همایش بررسی  مسائل علوم اجتماعی ایران

 تاریخ  و مدت جلسه : سه شنبه 6/4/1385 از ساعت5/6 تا 8 بعد ازظهر

 مکان جلسه: دفتر انجمن جامعه شناسی ایران

 حاضر ان در جلسه: دکتر معید فر،دکتر میرزایی، آقای خلیلی، آقای محقق معین و آقای نوری نیا

غایب: خانم خسروی با اطلاع قبلی

دستور کارجلسه:

1-    مستند سازی مباحثات مطروحه در همایش اول

2-     بررسی نتایج نظر سنجی از 20 نفر در 6 محور موضوعی تعیین شده

3-    اظهار نظر در مورد اساسنامه بنیاد علوم اجتماعی  و نحوه تاسیس آن

4-    تنظیم طرح دومین همایش بررسی مسائل علوم اجتماعی برای ارائه به هیات مدیره انجمن

مذاکرات  و تفاهمات جلسه:

1-  بنا بر گزارش مکتوب خانم خسروی که توسط دکتر معید فر قرائت شد تمامی مستندات شفاهی همایش به صورت الکترونیکی حروفچینی شده و به همراه نامه ای برای سخنرانان و روسای پانل ها جهت ویرایش و تکمیل تا 20 تیر ارسال شده است. مقرر شد خانم خسروی این موضوع را تا رسیدن به نتیجه در زمان مقرر پی گیری مستمر نمایند.

2-  هنوز نظر سنجی از حدود 20 نفر از شرکت کنندگان کلیدی همایش اول در 6 محور موضوعی تعیین شده  در جلسه مورخ 8/3/85 اعضای دبیرخانه دائمی، که قرار بود ظرف 10 روز انجام شود ؛ صورت نگرفته لذا در این جلسه نتوانستیم به بررسی نتایج نظرسنجی!!!  بپردازیم. برای ثبت در تاریخ محورهای موضوعی تعیین شده که به صورت 6 سئوال در آمد و در جلسه اخیرالذکر توسط خانم خسروی مکتوب شد عبارتند از:
- ضرورت اجتماع سالانه جامعه شناسان ایران
-زمان این اجتماع
- مکان این اجتماع
- کم وکیف این اجتماع
-ارزیابی مصاحبه شوندگان  از همایش اول و شاخص های مورد نظرشان
- پیشنهادات برای برگزاری همایش در سال آتی

3-  مقرر شد به صورت موازی یک تیم  9 نفره متشکل از آقایان و خانم ها: دکتر میرزایی،نوری نیا،سراج زاده،هومین فر،خلیلی،دکتر انصاری،دکتر جلائی پور،دکتر معید فر و رضوان فر  به ترتیب روی مباحث مطرح شده در همایش اول شامل: مطالعات فرهنگی،شهر،دین،زنان،نظریه های جامعه شناسی،روستا،انقلاب،آسیب شناسی و هنر کار کنند تا نهایتا بتوان در زمان مقرر(15/5/1385) گزارش نهایی همایش اول را آماده کرد.قرار شد آقای خلیلی نامه ای آماده کنند و از این افراد خواسته  شود که در فرمت مطرح شده در نامه ،این مشق را سامان دهند

4-  از آنجا که دانشجویان پس از همایش لابد به علت اشتغالات امتحانی و یا تعهدات اجتماعی و یا هر چیز دیگر کمتر رویت شده اند و ظاهرا چیزی از اجلاس های آنان در همایش اول بیرون درز نکرده است توسط دکتر میرزایی مورد خطاب قرار گرفته و برونداد همایش اول از منظر خودشان را قلمی کرده و تحویل نمایند.

5-  در مورد نوشتن گزارش نهایی همایش  که نوعی گزارش تلفیقی است ؛ بحث مستوفایی صورت گرفت.در این زمینه نیازمند یک" بنیاد نظری" برای سامان دادن یک" فرا تحلیل مسله علوم اجتماعی ایران شناسانه" هستیم که خود تحقیقی است و وقتی وحالی دیگر می طلبد.در هر صورت توسط  دوتن از ما مقدماتی در زمینه تعریف"مسئله علوم اجتماعی ایران"   و  " طبقه بندی مسایل علوم اجتماعی" فراهم آمده است!! امید که به باد انتقاد سایر دوستان گرفته شود.

6-   در مورد پروژه تاسیس بنیاد علوم اجتماعی ایران مذاکره شد . ضرورت تاسیس این نهاد روز به روز بیشتر احساس می شود.منتظریم که  این نیازبه سطح ادراک برسد و اقداماتی در خور انجام دهیم.

7-  تاریخ علوم اجتماعی ایران هم که واقعا در شرف رحلت است.قرار شد طرح تشکیل گروه تاریخ علوم اجتماعی ایران توسط  آقای خلیلی نوشته و به هیات مدیره انجمن جامعه شناسی ایران  داده شود و این گروه انشاءالله از مهر ماه فعال شود.

8-  دکتر معید فر گزارشی از نشست  اعضای ادوار هیات مدیره انجمن ومباحث سه ساعت ونیمه مطرح شده در آن نشست دادند و معلوم شد که در مورد جدل های مطرح شده در همایش اول بحث  شده و نتایج مثبتی حاصل آمده که به صورت خبر در خبر نامه و سایت انجمن هم درج خواهد شد. انشاءالله با  گفتگویی که تحت برنامه دکتر قانعی راد توسط خانم خسروی  با 8 نفر اعضای پانل  چالش های نظری در جامعه شناسی انجام شده  و  در آینده نزدیک !! منتشر خواهد شد ؛ بتدریج با روشن شدن صورت مسائل و انجام گفتگو  و تعاملات منظم تر و جمعی تر مناقشات موجود  اهالی علوم اجتماعی ایران در مسیر منطقی  قرار گرفته و انبان علوم اجتماعی ایران غنی تر خواهد شد.

9-  طراحی چهارچوب های اولیه همایش دوم نیز  کما کان در دستور کار است و ضمن فکر و پی گیری انفرادی و دسته جمعی در این زمینه  می باید با استفاده از بروندادهای همایش اول و نظرسنجی که انجام خواهد شد  و نیز جستجو های علمی تجارب نهادمند بشری موجود در این زمینه، طرح دومین همایش را  به نحوی که زیاد هم دیر نشود مثلا تا آخر شهریور 85 آماده کنیم !!! یکی از این تجارب  برنامه یونسکو تحت عنوان اختصاریMOST است که در مورد آن در یکی دو جلسه گذشته صحبت کردیم و قرار شد که کماکان در دستور کار ما باشد.

زمان تشکیل جلسه بعد:

 سه شنبه 20 تیر 85 ساعت 6 بعد ازظهر در دفتر انجمن

دستور کار جلسه بعد:

پی گیری  نتایج اقدامات در دست انجام  دبیرخانه دائمی و تسریع دستیابی به حصول نتیجه

گامي براي مسئله شناسي دانش اجتماعي

محمد امین قانعی راد

دكتر محمدامين قانعي‏راد استاديار مركز تحقيقات سياست‏ علمي كشور، عضو ششمين دوره هيأت مديره انجمن جامعه‏شناسي ايران و از اعضاي شوراي علمي همايش بررسي مسائل علوم اجتماعي ايران است. وي كه حوزه علايق و تحقيقاتش بيشتر به جامعه‏شناسي علم معطوف مي‏شود، برگزاري همايش مسائل علوم اجتماعي ايران را فرصتي براي حركت به سوي توسعه اين قلمرو علمي مي‏داند و معتقد است كه وقت آن رسيده كه اصحاب اين حوزه در كنار فعاليت براي توسعه فرهنگي، اجتماعي و سياسي جامعه، براي توسعه علوم اجتماعي نيز تلاش کنند و اين همايش اگر به صورت سالانه و منظم برگزار شود، فرصت خوبي براي گام نهادن به سوي اين هدف خواهد بود.

قانعي‏راد درباره ضرورت برگزاري چنين همايش‏هايي اعتقاد دارد: "سالانه همايش‏هاي مختلفي توسط كنشگران و فعالان علوم اجتماعي برگزار مي‏شود كه طي آنها مسائل و مشكلات ساير حوزه‏ها مورد بررسي قرار مي‏گيرند و به تناسب اينكه كدام سازمان مجري همايش باشد، ما جامعه‏شناسان و ساير اصحاب علوم اجتماعي مسائل مختلفي را از ديدگاه دانش اجتماعي مورد بررسي قرار مي‏دهيم اما متأسفانه تا به حال خود علوم اجتماعي به عنوان يك رشته و تخصص، کمتر مورد بررسي و توجه كافي قرار گرفته است و اين ضرورت احساس مي شود كه با توجه به جوان بودن و عدم توسعه و استقلال كافي اين حوزه علمي در كشور ،  مسائل مربوط به آن به عنوان يك موضوع مطالعاتي مستقل مورد توجه قرار گيرد و در واقع در این گونه همايش‏هاي سالانه که در دنيا توسط بسياري از انجمن‏هاي علمي اين رشته صورت مي‏گيرد، فرصتي فراهم مي‏شود تا دانشمندان اين حوزه به حديث نفس پرداخته و مسائل و مشكلات خود را مورد بازانديشي قرار دهند".

وي در گفت و گو با خبرنامه انجمن جامعه‏شناسي ايران گفت: "به نظر من، علوم اجتماعي در ايران امروز خود حكم يك مسأله را دارد و با مشكلات و آسيب‏هاي فراواني روبرو است كه باعث شده نتواند آن چنان كه بايد و شايد در جامعه نفوذ كرده ، انديشه‏سازي كند و با اجماع و توافق اصحاب اين رشته براي خود رسالت‏هاي مشخصي تعيين نماید. بنابراين بايد فرصتي فراهم شود كه اساتيد  و بزرگان علوم اجتماعي با تخصص‏هاي مختلف گرد هم آمده و با تضارب آراء و افكار رسالت‏هاي خود و شرايط تحقق بخشي و نيل به آنها را با توجه به شرايط و نيازهاي جامعه ايران تعريف كنند".

مدير گروه جامعه‏شناسي علم در انجمن جامعه‏شناسي ايران، مشكلات و موانع رشته علوم اجتماعي در كشور را در دو دسته كلي قابل تقسيم و ارزيابي مي‏داند و معتقد است: "بخش زيادي از مشكلات به عوامل دروني و كنشگران فردي و جمعي اين رشته برمي گردد كه بايد با ديدي درون‏گرا مورد بازبيني قرار گيرند. در عين حال، بخشي ديگر نيز به عوامل بيروني مربوط مي‏شوند كه مسائل فرهنگي و موانع سياسي از اين دسته ‏اند. اين مسایل سبب شده اند تعامل علوم اجتماعي با قلمروهاي سياست، جامعه و حوزه عمومي تنش‏ها و مشكلاتي را در بر داشته باشد. در اين شرايط، به نظر مي‏رسد ذي صلاح‏ترين افراد براي پرداختن به اين مسائل همان كساني هستند كه به اين حوزه تعلق دارند. چرا كه اگر در مورد همه حوزه‏ها بتوان گفت 80% مشكلات به جامعه وسيع‏تر برمي‏گردد و 20% مشكلات دروني است و از آن نتيجه گرفت كه گاه بسياري از قلمروهاي مساله‏دار قادر به حل مسائل خود نيستند؛ از آنجا كه در پيشاني علوم اجتماعي امكان تأثيرگذاري در جامعه نوشته شده است، به نظر مي‏رسد همان 80% نيز در مورد اين رشته‏، به نحوي قابل كنترل و دست‏كاري است. بنابراين ميزان توانايي‏ها براي رفع مشكلات بالاتر از ساير حوزه‏هاست. به بیان دیگر، ما مي‏توانيم در جامعه نفوذ كنيم و اساساً بايد نفوذ كنيم." وي در عين حال تأكيد كرد:"البته از هر ديدگاهي كه به موضوع نگاه كنيم و نسبت مسائل دروني و بيروني هر اندازه كه باشد، نمي‏توانيم از تأمل و پرداختن به رشته باز بمانيم چون اساساً جامعه‏شناسي و ساير رشته‏هاي علوم انساني تا حد زيادي نگاه و بينش خود را از "خود آگاهي رشته‏اي" يا  "وجدان رشته اي" مي‏گيرند و اين همان چيزي است كه خلا آن را در علوم اجتماعي حس مي‏كنيم. يعني فارغ‏التحصيلان ما احساس نمي‏كنند كه واجد نوعي "هويت رشته‏اي" هستند. اين هويت تنها عاطفي و احساسي نيست بلكه بايد رفتار و نگاه رشته‏اي داشت و هنجارهاي رشته‏اي در فرد دروني شده باشند تا بتوان گفت او داراي وجدان رشته‏اي است که اين وجدان از طريق تأمل و تفكر در جايگاه خود، در دانشگاه و جامعه به دست مي‏آيد و همين امر نيز به نظر من ضرورت بازانديشي در علوم اجتماعي ايران را به منظوري دستيابي كنشگران اين حوزه به آگاهي و وجدان رشته‏اي نشان مي‏دهد. من فكر مي‏كنم در اين راه اساتيد بايد پيشاپيش دانشجويان حركت كنند چرا كه يكي از مسائل و مشكلات ما به فقدان اخلاق حرفه‏اي و آگاهي‏هاي حرفه‏اي در ميان اساتيد اين رشته باز مي گردد. همين مشكل به دانشجويان نيز منتقل شده و در نتیجه، در مسيري نزولي شاهديم كه نسل به نسل هويت رشته‏اي كاهش مي‏يابد. به نظر من در وهله نخست، حوزه تمركز بايد بر روي فارغ‏التحصيلان و دانشجويان مقاطع كارشناسي ارشد و دكتري باشد چون آنها هستند كه بايد در مورد رشته خود، به مسائل و چه بايد كردها بينديشند. طرح مسائل از سوي اساتيد مختلف با ديدگاه‏هاي مختلف در اين همايش مي‏تواند سبب شود نيمي از راه را رفته باشيم. اين همايش در عین حال مي‏تواند صحنه‏اي را براي گفت و گوي دروني در ميان كارگزاران علوم اجتماعي فراهم كند كه از طرفي موانع و مشكلات دروني خود را مورد بازنگري قرار دهند و از طرف ديگر مناسبات خود را با جامعه، فرهنگ ،سياست و اقتصاد بازبيني كرده و در جهت افزايش حوزه نفوذ خود در ساير رشته‏ها گام بردارند".

دكتر قانعي‏راد همچنين گفت : "رشته علوم اجتماعي به يك معنا از كمترين نفوذ در ميان ساير رشته‏ها برخوردار است. در واقع تصميمات فرهنگي و سياسي كه در جامعه گرفته مي‏شوند، بر دانش و پژوهش اجتماعي متكي نيستند که طبيعتاً كنشگران اين حوزه مي‏توانند خطرات اين تصميم‏گيري‏ها را گوش‏زد كرده و در عين حال ظرفيت خود را براي پاسخگويي به نيازهاي اجتماعي به منصه ظهور و عرضه گذاشته و توجه ساير حوزه‏هاي اجتماعي را كه قاعدتاً بايد مصرف‏كننده دانش و پژوهش اجتماعي باشند، جلب كنند".

وي افزود: "دروسي مثل جامعه‏شناسي صنعتي، جامعه‏شناسي پزشكي يا حتي جامعه‏شناسي هنر و جامعه‏شناسي اقتصاد اغلب فقط براي خود دانشجويان علوم اجتماعي تدريس مي‏شود و بعد هم با برگزاري يك امتحان از ذهن دانشجو فراموش مي‏شوند. در حالي كه قاعدتاً هدف رشته اي مثل جامعه‏شناسي اقتصاد، مشاركت در شناخت مسايل و فرايندهاي اقتصادي و تجهيز تصميم گيران در حوزه هاي اقتصادي به دانش اجتماعي براي بهره‏وري بيشتر و مؤثرتر است. جامعه‏شناسي پزشكي، جامعه‏شناسي هنر و جامعه‏شناسي سياسي نيز هريك به نوبه خود چنين شرايطي دارند. البته جامعه‏شناسي سياسي امروز تا حدي در رشته‏هايي مثل علوم سياسي نفوذ كرده است ولي در مورد جامعه‏شناسي صنعتي سئوال من اين است كه الان در وزارت صنايع، نيرو، نفت و حتي بخش خصوصي چه تعداد از جامعه‏شناسان صنعتي به خدمت گرفته شده‏اند يا چه مقدار از طرح‏ها و برنامه هاي صنعتي از پشتوانه دانش و پژوهش‏ اجتماعي برخوردار است؟ به نظر من بايد نفوذ این رشته را در ساير رشته‏ها و قلمروهاي واقعي اجتماعي افزايش داد و اين مي‏تواند يكي از اهداف اين همايش باشد.

علاوه بر اين، رشته ما نيز مثل هر رشته ديگري ابعاد آموزشي، پژوهشي دارد كه اين بخش نيز در ايران با مشكلات خاص خود مواجه است. قلمروهاي آموزشي و پژوهشي ما بايد مورد بازانديشي و توجه قرار گيرند. ما پژوهش‏هاي زيادي را در حوزه علوم اجتماعي در كشور انجام داديم که ارزيابي دستاوردها و نقاط قوت و ضعف اين پژوهش‏ها نيز مي‏تواند از اهداف اين همايش باشد" .

وي افزود: "آموزش جامعه‏شناسي، چه در مورد شيوه تدريس، چه در مورد شيوه ارزيابي، برنامه‏ريزي دروسي كه تدريس مي‏شوند، سرفصل‏هاي دروس، نقش دانشجو و ميزان مشاركت او در آموزش دچار مسأله است و در مجموع بايد ديد اين نوع آموزش چه ميزان كارا بوده و تا چه حد توانسته به اهداف خود دست يابد و دانشجوياني را تربيت كند كه با بينشي جامعه‏شناسانه و اجتماعي به مسائل نگاه کرده و با مسائل اجتماعي برخورد كنند. تا چه حد اين دانشجويان توانمند هستند و مي‏توانند مسائل پيرامون خود را براساس گفتمان‏هاي جامعه‏شناسي تجزيه و تحليل كنند و بالاخره تا چه حد قادرند كه در پراكسيس اجتماعي و در زمينه‏هاي مختلف، اين دانش را به كار ببندند. به نظر مي‏رسد آموزش علوم اجتماعي در كشور از اين حيث دچار مشكلات جدي است. به طوري كه ما نتوانستيم تحليل‏گران و نظريه‏پردازان خوبي را به جامعه تحويل دهيم.دانشجويان يا فارغ‏التحصيلاني كه از بينش جامعه‏شناسانه خوبي برخوردار باشند، به ندرت تربيت شده‏اند و اين حوزه‏اي است كه بايد مورد بررسي قرار گيرد. البته اينكه جامعه تا چه حد كشش و تقاضاي حضور چنين فارغ‏التحصيلاني را دارد نيز، بحثي است كه جاي خود را دارد. چون در مورد رشته‏هايي مثل پزشكي و فني چنين تقاضاهايي به عينه وجود دارد و در هر حال اين مسأله بايد از دو بعد بررسي شود، يكي وضع جامعه بيروني به عنوان متقاضي و مشتري دانش اجتماعي و ديگري عملكرد دانشجويان، پژوهشگران و اساتيد علوم اجتماعي".

قانعي‏راد در پايان تأكيد كرد: "لزوماً اين انتظار از همايش مسائل علوم اجتماعي ايران وجود ندارد كه طي آن، بهترين پاسخ‏ها به مسائل علوم اجتماعي داده شود بلكه همين كه اين مسائل طرح شده و نهايتاً مورد تجزيه و تحليل قرار گيرند، خود بخش بزرگي از كار است تا بعدها بتوان پژوهش‏هاي وسيع‏تري انجام داد. من فكر مي‏كنم همين كه ما بدانيم رشته مسأله داري داريم تا حدي ما را تكان داده، به تلاش بيشتر واداشته و امكان اصلاح و بهبود را فراهم مي‏كند".

زمينه‏اي براي تشكيل يك نهاد ميان رشته‏اي

ناصر فكوهي

”برگزاري همايش سالانه مسائل علوم اجتماعي ايران، اگر به صورت نظام‏مند تكرار شده و صرفاً به چند سخنراني محدود نشود، مي‏تواند زمينه‏اي براي تشكيل يك نهاد قدرتمند ميان رشته‏اي باشد“.

دكتر ناصر فكوهي عضو هيأت علمي دانشكده علوم اجتماعي دانشگاه تهران، با بيان اين مطلب، به خبرنامه انجمن جامعه‏شناسي ايران گفت: ”اين همايش مي‏تواند اساتيد مختلفي را در عرصه‏هاي ملي و بين‏المللي دعوت كرده و كنشگراني را از شاخه‏هاي مختلف علوم اجتماعي، علوم دقيقه و ... در كنار كنشگران سياسي و دولتي و همچنين فعالان بين‏المللي حوزه علوم اجتماعي، به ويژه هم‏وطنان ما كه در دانشگاه‏هاي خارج از كشور به تدريس و پژوهش مشغول‏اند و عموماً مسائل ايران را موضوع كار خود قرار داده‏اند، نشانده و به تدريج به يك همايش بين‏المللي در زمينه علوم اجتماعي تبديل شود“.

بنابر نظر رئيس انجمن انسان‏شناسي ايران، ”در يك تقسيم‏بندي اوليه، مسائل علوم اجتماعي ايران را مي‏توان به دو گروه تقسيم كرد؛ گروه نخست، مسائل دروني علوم اجتماعي كه از تاريخچه و نحوه تحول آن‏ها ناشي مي‏شود و گروه ديگر مسائل بيروني اين حوزه علمي كه با پارادايم‏هايي مثل روابط اين علوم با ساير دانش ها، دولت، نهادهاي دولتي و حوزه مسايل علمي و اجتماعي بين‏المللي قابل طرح و بررسي است“.

وي ادامه داد: ”به نظر من، مهم‏ترين مسأله در دسته نخست اين است كه علوم اجتماعي زماني در ايران شكل گرفت (دهه 1340) كه در موقعيت بين‏المللي با غلبه پوزيتيويسم علمي به خصوص در آمريكا روبرو بوديم و همين ديدگاه به همراه رويكرد ديگر رايج در آن زمان كه همان تخصصي شدن و شاخه‏اي شدن علوم انساني بود، عيناً به سيستم آموزشي، پژوهشي و دانشگاهي ايران منتقل شده و  تاکنون ادامه پيدا كرده است. تا حدي که در شرايط فعلي به رغم اينكه در سطح جهاني هر دو رويكرد، چه پوزيتيويسم به عنوان تنها روش علمي مورد پذيرش آن زمان و چه شاخه شاخه شدن‏ها، به نحوي كنار گذاشته شده‏اند و نظام علمي جهاني هرچه بيشتر از علوم اجتماعي مبتني بر رويكردهاي پوزيتيويستي دوركيمي فاصله گرفته و به سمت علوم اجتماعي كيفي مبتني بر ديدگاه تفسيري وبري رفته است، در ايران همچنان تأثير آنها به قوت خود باقي است. اكنون نوعي صنفي انديشي و شاخه‏اي شدن و غلبه روش‏هاي پوزيتيويستي در علوم اجتماعي ايران يكي از موانع بزرگ انجام پژوهش‏هاي جدي و ميان رشته‏اي شده و مانع از آن شده كه ما به حل مسائل اساسي در سطح كشور برسيم. در اين شرايط طرح بحث كاربرد اين دانش عموماً به اين معنا فهميده مي‏شود كه از روش‏هاي پوزيتيويستي استفاده كنيم و ظاهراً تصور بر اين است كه چون در اين روش‏ها گروهي از اعداد و ارقام نيز عرضه مي‏شوند، مي‏توانند كاربردهاي مفيدي داشته باشند؛ در صورتي كه تجربه بيش از چهل سال كارهاي كمّي به ما نشان داده كه اين مطالعات در بسياري از موارد، سطحي و كم‏ارزش هستند“.

فكوهي بخشي از موانع بيروني توسعه علوم اجتماعي را در وجود زمينه نامناسب و ناهماهنگي كه بين اين علوم اجتماعي و دستگاه‏هاي اجرايي و دولت وجود دارد، مي‏داند و معتقد است: ”عدم اعتماد مسوولان به علوم اجتماعي، چه از اين نظر كه اين علوم را غيركاربردي و محصور در نظريه‏پردازي و تبيين‏هاي اجتماعي به حساب آورند و چه از آن جهت كه علوم اجتماعي را هم سو و هم جهت با هويت ايراني و منافع ملي ندانند، مشكلات خاص خود را ايجاد كرده و ضربه بزرگي به روابط مثبتي كه مي‏تواند ميان دستگاه‏هاي اجرايي و اين علوم وجود داشته باشد، زده است كه البته خوشبختانه اين ديدگاه‏ها رويكردهاي كاملاً رايج نيستند و بايد از هر دو طرف تلاش شود كه از اين برخوردها خارج شده و درك كنيم كه هرچند ممكن است در علوم اجتماعي هم مثل همه حوزه‏ها كساني باشند كه ديدگاه‏هايشان صد در صد با منافع عمومي جامعه هم خواني نداشته باشد اما به طور كلي مي‏توان گفت اكثر فعالان اين حوزه به دنبال حفظ منافع جامعه و در نتيجه كاربردي كردن، بومي كردن و در خدمت توسعه گرفتن دانش خود هستند“.

وي همچنين درباره رابطه علوم اجتماعي با ساير دانش‏ها گفت: ”اين رابطه چندان مطلوب و رضايت‏بخش نيست. ما بايد روابط بيشتري با ساير علوم از جمله علوم مهندسي و تمام بخش‏هاي كاربردي و اجرايي فعال در سطح كشور داشته باشيم از طرف ديگر اصحاب علوم اجتماعي بايد خود را با واقعيت‏هاي جامعه صنعتي يا پساصنعتي آشناتر كرده و تلاش كنند اين جامعه و مسائل مربوط به دنياي فناوري و شهرنشيني و مشکلات آن را بهتر بفهمند. از سوي ديگر اين درك تقويت شود كه بدون داشتن رابطه با بعد فرهنگي و اجتماعي ، رشد فناوري نمي‏تواند رشدي پايدار و همه جانبه باشد. در اين زمينه، من فكر مي‏كنم عدم تفاهم و عدم هماهنگي يكي از موانع بر سر راه رشد علوم اجتماعي در ايران است“.

وي ادامه داد: ” موضوع ديگر رابطه علوم اجتماعي با جامعه جهاني است. در اين شكي نيست كه ما در سطح بين‏الملل حتي در مقايسه با علوم دقيقه حضور كم رنگي داريم ولي به نظر من اين كاملاً طبيعي و در عين حال جبران‏پذير و قابل تغيير است. زبان، مفاهيم، موضوع مورد مطالعه و روش‏شناسي علوم اجتماعي كاملاً با علوم دقيقه متفاوت‏اند. بنابراين نوع حضور عالمان اجتماعي و نوع حضور علوم اجتماعي، نوشته‏ها، مقالات و كتاب‏ها كاملاً متفاوت از علوم طبيعي است و اصولاً نمي‏توان اين دو را با هم مقايسه كرد. در نتيجه براي اينكه علوم اجتماعي اولاً بتواند به علوم قدرتمند بومي تبديل شوند و سردمدار مطالعات اجتماعي ايران در سطح بين‏المللي باشند، ما بايد بتوانيم ابتدا مقدماتي را فراهم كنيم كه مهم‏ترين آن داشتن ارتباط علمي با ساير آكادمي‏ها از طريق تبادل دانشجو، تبادل استاد، تبادل تجربه و همچنين تعريف و انجام پروژه‏هاي مشترك است. اين‏ها از مهم‏ترين اقداماتي است كه در درجه نخست بايد صورت گيرد تا بعد به حضور مؤثر بين‏المللي برسيم. اين در حالي است كه به نظر مي‏رسد بسياري تصور مي‏كنند كه مي‏توان عكس اين عمل كرد يعني ابتدا حضور بين‏المللي علمي مؤثري داشته و بعد به سمت همكاري‏ با ساير کشورها برويم در حالي كه لااقل در حوزه علوم اجتماعي چنين چيزي به نظر من غيرممكن است. ما ابتدا بايد روابط را داشته باشيم و به وجود آوردن اين روابط هرچند بسيار مشكل است اما باز بسيار ساده‏تر از حضور يكباره و مؤثر در عرصه‏هاي بين‏المللي است. در اين زمينه هم من فكر مي‏كنم دولت و نهادهاي اجرايي بايد تفاهم و انعطاف بيشتري از خود نشان داده و كمك بيشتري به عالمان اجتماعي كنند و زمينه‏هاي كار را فراهم كنند كه اين نوع روابط به صورت ساده‏تر و روان‏تري انجام پذيرد. يكي از كارهايي كه در اين زمينه‏ها مي‏توانند انجام دهند اين است كه اختيارات بيشتري به انجمن‏هاي غيردولتي داده و اين امكان را براي اين نهادها ايجاد كنند كه بتوانند روابط بين‏المللي گسترده‏تري داشته و از طريق آن، زمينه‏هي حضور بين‏المللي مؤثر در قالب آثار علمي را فراهم كنند“.

همایش بررسی  مسائل علوم اجتماعی ایران با خیر و خوشی ،  در سطح و عمقی در خور و تقریبا بی نظیر برگزار و حیثیت نوینی برای  علوم اجتماعی،استادن،دانشجویان و سایر ذی نفعان این علوم در سطح کشور ایجاد نمود. این امر مرهون تدابیر و زحمات  هیات مدیره و اعضای انجمن جامعه شناسی ایران  به ویژه فصل مشترک هیات علمی و هیات اجرایی همایش  که بیشترین رای را نیز در  انتخابات دور جدید هیات مدیره انجمن  در مجمع عمومی اخیر بدست آورد - دکتر سعید معید فر-  بوده و جای بسی تقدیر دارد.اجرکم عندالله!!!

هیات اجرایی همایش که اینک با توجه به تجربه  برگزاری  موفقیت آمیزهمایش در پی جا خوش کردن و تقویت کمی و کیفی ترکیب و تغییر نام و در یک کلام نهاد ینگی همایش بررسی  مسائل علوم اجتماعی ایران است؛ در عصر روز یکشنبه 24 اردی بهشت 1385 در محل سالن جلسات انجمن با حضور آقایان:دکتر معید فر، دکتر میرزایی،خلیلی،نوری نیا و محقق معین و سرکار خانم خسروی  و در غیبت  خانم منصوری  و آقای هاشمی طبا  از ساعت 18 تا 30/19 تشکیل جلسه داد و پس از رسیدن به جمع بندی مطرح شده تا اینجای یادداشت، مصوبات زیر را از خود به جا گذاشت:

1.      ارائه پیشنهاد تشکیل دببرخانه دائمی همایش بررسی مسائل علوم اجتماعی ایران به هیات مدیره انجمن جامعه شناسی ایران

2.      انجام  دو نظر سنجی (یکی  فوری و  دیگری با تامل بیشتر) از جامعه شناسان شرکت کننده در همایش در باب ارزیابی همایش و نحوه تداوم آن- یکی از ایردات اساسی برگزار کنندگان همایش این بود که در حین برگزاری  همایش ، ارزشیابی از همایش انجام نشد-

3.      مکتوب نمودن مباحث شفاهی و ضبط شده در جلسات عمومی و میزگرد های همایش تا 5 خرداد 1385 و ویرایش و تنظیم آن توسط صاحبان آثار و تدوین و مستند سازی آن برای اتخاذ راهبرد های پیشنهادی همایش و اعلام وارسال آن برای  ذی نفعان علوم اجتماعی ایران

4.      بررسی نقاط قوت و ضعف برگزاری همایش و مستند سازی آن

5.      برگزاری جلسات پی گیری این مصوبات در روزهای دوشنبه هر هفته  از ساعت 6 تا 8 بعد از ظهر در سالن جلسات انجمن جامعه شناسی ایران تا اطلاع ثانوی

اصحاب علوم اجتماعی ایران و فناوری اطلاعات و ارتباطات

محمد حسن محقق معین

ذی نفعان علوم اجتماعی در ایران از فناوری اطلاعات و ارتباطات برای ایفای نقش های اختصاصی و عمومی خود کمتر استفاده می کنند یا اصلا استفاده نمی کنند!!؟

به خبرنامه و یژه همایش بررسی مسائل علوم اجتماعی ایران نگاه کنید! در این خبرنامه با ۲۱ نفر از برجسته ترین اصحاب و یاران علوم اجتماعی ایران گفت و گو شده است.اصولا در این خبرنامه چند بار واژه های مرتبط بافناوری اطلاعات و ارتباطات به کار رفته است؟ کاربرد این فناوری ها در علوم اجتماعی تا چه حد ،دغدغه مصاحبه شوند گان بوده است؟ آيا  افرادی که در این حوزه  ارتباطات صاحب نام تر هستند به كاربرد اين فناوري ها در حوزه علوم اجتماعي ايران توجهي نكرده اند ؟

در خلاصه مقالات همایش  نیز به فناوری اطلاعات و ارتباطات  و کاربرد آن در علوم اجتماعی ایران آن قدر توجه شده که در خبرنامه؟!! چند نفر از برجستگان علوم اجتماعی ایران و يا دانشجويان دوره هاي دكتري و كارشناسي ارشد ، دارای صفحه شخصی اینترنتی هستند؟  انگشت شمار افرادی که صفحه شخصی  و يا گروهي دارند،چگونه از آن استفاده مي كنند؟ دانشجويان، اساتيد و محققان علوم اجتماعي تا چه حد با اين نشريات الكترونيكي مرتبط هستند؟

 وبلاگ همايش مسائل علوم اجتماعي ايران را نگاه كنيد ! اين وبلاگ از اواسط اسفند ۸۴ فعال شده است:تعاملات را در اين وبلاگ ببينيد!! حتي دست اندركاران همايش از اين طريق اصلا تعامل نكرده اند!! بنابر اين ما با مسئله اي به نام بي ارتباطي علوم اجتماعي ايران با فناوري اطلاعات و ارتباطات مواجه هستيم .متاسفانه اين موضوع در متن همايش مورد توجه قرار نگرفته است.حالا بايد از حاشيه ها شروع كنيم و ضمن طرح مساله و شكافتن ابعاد آن ،راه حل هايي را نيز براي درگيري با مسئله پيشنهاد كنيم كه انشاءالله خواهيم كرد.

                                           نقد و شناخت جامعه شناسی

                                                 اسماعیل خلیلی

جامعه شناسی! گویی گامی بلند، اما عجیب، در تاریخ اندیشه و شناخت انسان آغاز شده است. تا پیش از آن به گونه ای به آنچه می گذرد یا می گذشته است نگریسته می شد که همواره هاله ای از ایهام  بر فهم واقعه سایه  می افکند و بدینگونه، واقعیت همواره امری ناشناختنی و نافهمیدنی باقی    می ماند. گامهایی که با شروع فلسفه مدرن برداشته شد، دانش فراز آمده از اقتصاددانان کلاسیک، اندیشه اصحاب دایرةالمعارف و......وسرانجام   ایده آلیسم آلمانی، بی شک در شکل یابی دانشی که بعدها جامعه شناسی خوانده شد موثر بودند. با این حال این صنف از معرفت بشری تفاوتهای بسیاری با اصناف پیش از خود داشت و به همین دلیل عجیب می نمود. جامعه شناسی را شاید از این حیث بتوان بیش از هر تعبیری با وام ستاندن از عبارت مشهور ماکس وبر  توصیف نمود: جادوزدایی از فهم جامعه. جامعه شناسی با فلسفه ی سکولار از این حیث همسنخی بسیار داشت. چرا که به تبیین امر این جهانی با امر این جهانی می پرداخت. اما کدام امر؟ پاسخ این پرسش را نیز امیل دورکیم بیان نموده بود: تبیین امر اجتماعی با امر اجتماعی. به همین دو دلیل ( جادو زدایی از جامعه و تبیین آن عاری از تشبثاتی به خارج از آن) و بر خلاف فهم یک سویه از دانش پوزیتیو، که آن را دانشی محافظه کار می بیند، از قضا این علم ( جامعه شناسی) از همان ابتدا دانشی افنزیو و اپوزیسیون جلوه گر شد. به نظر می رسد که تلاش فکری پیش-جامعه شاسانی چون ویکو در سویه ی تثبیت اصول و دستاوردهای مدرنیته، هر چند درپاره ای جهات این تلاش را محافظه کارانه نشان می دهد، و جامعه شناسانی که در سویه ای مخالف کارل مارکس ارزیابی می شوند، نیز، از آنجا که در هر حال حاوی نقد جامعه بوده است، بتواند این اپوزیسیونال بودن و افنزیویته را توضیح دهد. بسیار خوانده و شنیده ایم که اخلاق پروتستانی و روحیه ی سرمایه داری نوید دهنده ی قابلیت همراهی دیانت مسیحی با جهان سرمایه داریِ در حالِ جهانی شدن بوده است و چه بسا که این باور برداشتی درست را بیان می کند. اما در هر حال اندیشه ی  وبر  نیز اندیشه ی یک منتقد اجتماعی است، دفاع از عقلانیت و همان جادوزدایی از فهم اجتماعی دستاوردی است که شاید بتواند متهمان ردیف اول محافطه کاری همچون تالکوت پارسونز را هم تبریه کند.آیا این برایت در ثمره ی تلاش کسانی چون رابرت مرتن به ویژه با دستاوردهای او در رهگشایی جامعه شناسی شناخت به جامعه شناسی امریکا به چشم نمی خورد؟

اکنون ما در حال پی افکندن دانش اجتماعی خودمان هستیم، با عاریتی بسزا از عقلانیت مدرن و دشواری بسیار در تملک این عاریه! در حالی که با سرعتی برابر سرعت نور، در قیاس با شتاب تغییرات در درازنای تاریخ  پر فراز و نشیب اما ناشناخته مان، در سلوک و شدنیم. در حالی که هر تلاش اصیل و جدیِ کوشندگان این مسیر نه با مقاومت قابل فهم جادویی که نمی خواهد زدوده شود، که با مقاومت یک الیگارشیِ لخت و لمیده بر تخت چند هزار ساله اش- که حتی حال اندیشیدن برای سامان دادن به یک مقاومت جدی را هم ندارد و به ناچار اندیشه ای با ویژگی های ماقبل تمدنی می پیماید- رو به رو هستیم. در حالی که دانش حقیقی و سنت خودمان را هم در پس افول اندیشه پس از هجومهای عرب و غز و خلج و تاتار و مغول و خود این غرب و استعمار تقریباً از دست داده ایم و آخرین فروغهایش نیز گویی در حال خاموش شدن است. آری در چنین هنگامه ای دانش اجتماعی نوین دارد در ایران دوران نوزادی خود را از سر می گذراند. این که این نوزاد از آب و گل درآید و موجودی تاریخدار شود، به عوامل بسیاری بستگی دارد. اما نمی توان نادیده انگاشت که در هر صورت اهل آن باید بکوشند. برای آن کس که کوششی ندارد هیچ امیدی نیست. گرچه وصالش نه به کوشش دهند،،،،در طلبش آنچه توانی بکوش. از شگفتیهای این صنف دانش بشر یکی نیز اینکه از ابتدا فهم ونقد خودش را بر عهده گرفت و چنین شد که عمر نقد جامعه شناسی به درازای خود جامعه شناسی است. و این دانش، دانشی است خود-نقد-بنیاد. همایش مسایل علوم اجتماعی ایران از دیدی جامعه شناختی چنین نفشی دارد، تا راه رفته را بازشناسد، تا راه پیش رو را با چشم بازبپیماید و تا در عصر دشوارِ دشوارِ دشوارِبیداری ایرانیان و  گذارشان به برونشد از خویشتن رمزآلود تاریخی و فراشد به جهانِ جهانی بازاندیش جامعه باشد. چرا که  جامعه  تنها در جامعه شناسی است که خود را وجدان کرده و به فهم بی زنگار خود دست می یابد.

روز اول : چهارشنبه 13/2/85

روز دوم:  پنج‏شنبه 14/2/85

روز دوشنبه28/1/85 جلسه كميته اجرايي همايش تشكيل شد.

  آقاي دكتر معيد فر خبر  دادند كه :

1.      پوستر ها و كارت دعوت هاي همايش به شهرستان ها ارسال شده است.

2.       گزارش راهنما و عملكرد انجمن  حروفچيني‏  ويرايش و براي ريسوگرافي و صحافي ارسال گرديده است.

3.      جلد خلاصه مقالات زير چاپ است وبايد تلاش كنيم كه متن خلاصه مقالات هم زودتر آماده شود.

4.      فولدر ها آماده شده و طراحي پشت صحنه تالار ابن خلدون هم براي روزهاي همايش در دست طراحي و آماده سازي است.  

5.      با آقاي تيموري صحبت شده تا علاوه بر زحمت انتخاب قاري‏ و خوشنويسي الواح تقدير از كنشگران فعال علوم اجتماعي، زحمت اجراي برنامه را نيز مانند سنوات قبل براي رضاي خدا!! برعهده داشته باشند و ايشان نيز با كمال ميل پذيرفته اند.

خانم منصوري  گزارش فعاليت هاي كميته دانشجويي را ارائه كرده و گفتند:

1. فراخوان مقاله دانشجويي را براي دانشگاههاي تهران ارسال كرده اند
2. با گروه جامعه شناسي دانشكده علوم اجتماعي دانشگاه تهران براي انتخاب بهترين تحقيقات دانشجويي ارتباط بر قرار كرده اند.
3. تشكل هاي دانشجويي را در جريان برگزاري ميز گرد انجمن هاي علمي دانشجويي در بعد از ظهر روز اول همايش مسائل علوم اجتماعي ايران قرار داده اند.
   - در جلسه مصوب شد  كه  اين ميزگرد علمي دانشجويي در  تالار ابن خلدون در بعد از ظهر روز 13 اردي بهشت همزمان با برگزاري پانل هاي تخصصي گروه هاي علمي – تخصصي انجمن جامعه شناسي ايران  از ساعت سه بعد از ظهر تا هر وقت طول كشيد برگزار گردد.-
4. دانشجويان به جد به دنبال تهيه محتواي غني براي مطالب خبرنامه اختصاصي اشان هستند.
5. در مورد نشست  ان جي او هاي علوم اجتماعي هم انجمن هاي علمي جمعيت شناسي وانسان شناسي ،پ›وهشكده جهاد دانشگاهي،ايسپا، گروه شهر انجمن جامعه شناسي اعلام آمادگي كرده اند - قرار شد دكتر ميرزايي با كمك خانم رفيقي موضوع را پي گيري وطرح اجرايي اشان را براي جلسه يكشنبه سوم اردي بهشت  هيات اجرايي بياورند.
6. براي برگزاري  نمايشگاه كتاب هم در جنب همايش  پي گيري كرده اند.
7. فرصت پي گيري موضوع نظر سنجي هم دست نداده است.

در ادامه جلسه پس از گزارش خانم خسروي در مورد اقدامات انجام شده براي تدوين خبر نامه  ايد ههايي براي غني تر شدن خبر نامه همايش توسط حاضران ارائه گرديد.

و اما خلاصه مقالات همايش

 روز سه شنبه پو شه هاي خانم ملا با قر- كه اينك دانشجو شده و دو روز آخر هفته را به درس خواندن مي گذراند- زير رو كرده و همه مدارك مصوب شوراي علمي همايش براي ارائه را در يك فايل كنار هم چيده و پرينت گرفتيم،هفتاد و چند صفحه شد .دكتر معيد فر اين مدارك را  در نشست مشترك روز چهارشنبه30/1/85 شوراي علمي  همايش و هيات مديره انجمن ارائه نمود ند. آخرين تصميمات  و نظرات  و اصلاحات در اين نشست اتخاذ ، ارائه و انجام  شد.

روز شنبه 2/1/85 هم ساعت 6 بعد از ظهر تا 8 شب مسئولين پانل هاي تخصصي همايش كه همان مسولان گرو هاي علمي تخصصي انجمن هستند از جمله خانم خاتم، دكتر ازكيا و دكتر اعزازي آخرين صحبت ها و هماهنگي ها را كردند و رفتند.

از امروز صبح ساعت 7.5 تا 2 بعد از ظهر هم كار هاي تكميلي  را خانم ملاباقر  انجام دادند.  امروز پي گيري ها زيادي شد.آخرين مدارك هم ساعت يك بعد از ظهر از گروه جامعه شناسي شهر و نيز انجمن هاي علمي دانشجويي رسيد. حتي فرصت ناهار خوردن هم نشد.  در عين حال دكتر معيد فر و خانم رفيقي مشغول رتق و فتق امورات مختلف همايش از ارسال دعوت نامه هاي متعدد براي مدعوين عام و خاص گرفته  تا پاسخگويي و پي گير ي هاي لازم براي ممهمور نمودن پوستر هاي همايش به آرمي كه از قلم افتاده بود و تا پاسخكويي به دانشجويي كه نمره اش را نتوانسته بود بگيرد و نيز پي گيري اسكان مدعوين شهرستاني و از اين قبيل

نهايتا نسخه نهايي  خلاصه مقالات در 88 صفحه A5آماده شد  و به همراه فلاپي براي اقدامات ريسو گرافي و صحافي در ساعت 2.5 با پيك ارسال گرديد.خلاصه مقاله داري چند بخش ذيل است:

1. روندشكل گيري همايش
2. برنامه زماني همايش
3. چكيده مطالب  ميز گرد  طرح توسعه علوم اجتماعي
4. چكيده مطالب ميز گرد نظريه هاي جامعه شناسي
5. ميز گرد هاي تخصصي گرو هاي علمي تخصصي انجمن جامعه شناسي ايران
6. ميز گرد تخصصي انجمن هاي علمي دانشجويي علوم اجتماعي

يك ساعت و 45 دقيقه ديگر هم مجددا هيات اجرايي همايش  جلسه دارد ببينيم چه خبر است.ضمنا امروز بعد از ظهر اتاق جلسات انجمن را هم به اينترنت وصل كرديم!!اين مطلب  را از اين اطاق  براي اولين بار پست مي كنيم!!راستي از اصحاب  ،ياران و فرزندان علوم اجتماعي خبري نيست!! انگار كه با اين صفحه كاري ندارند؟!!اگر اتفاقي هم سراغ موتور هاي جستجوي اينترنتي بروند و در مورد  علوم اجتماعی جستجو كنند !! باز هم اين صفحه كه جزء اولين ركورد ها پيدا مي شود نبايد اينقدر غريب باشد!! ما كه به اين وضع عادت كرده ايم.  

با توجه به اهداف انجمن جامعه‏شناسي ايران در جهت ارتقاء سطح دانش نظري و تجربي و به منظور بهينه كردن عملكرد آموزش علوم اجتماعي در ايران، انجمن جامعه‏شناسي ايران اقدام به برگزاري همايش مسايل علوم اجتماعي در ايران نموده است موضوعات مورد بررسي درهمايش به شرح زير است:

الف ـ فرايندهاي آموزشي و پژوهشي

1ـ برنامه‏ها، رشته‏ها و حوزه‏ها

2ـ شيوه‏ها و روش‏هاي آموزشي

3ـ منابع درسي و كمك درسي

4ـ نظام ارزشيابي

5ـ ارتباط آموزش و پژوهش

6ـ وضعيت متون درسي دانشگاه‏ها در حوزه علوم اجتماعي

7ـ بومي كردن علوم اجتماعي

ب ـ مناسبات و تعاملات

1ـ معيارهاي علمي انتخاب استاد و دانشجو

2ـ تعاملات همكاران علمي

3ـ امنيت شغلي

4ـ هنجارهاي اخلاقي در آموزش و پژوهش

به اطلاع اعضای محترم هیات اجزایی همایش می رساند که جلسه بعدی هیات اجرایی  در تاریخ دوشنبه ۲۸/۱/۸۵ساعت ۶ بعد از ظهر تشکیل می شود

دومین جلسه هیات اجرایی همایش مسائل علوم اجتماعی ایران روز چهارشنبه 16/1/85 از ساعت 18 تا 20 در سالن جلسات انجمن جامعه شناسی ایران با حضور خانم ها: خسروی و منصوری  و آقایان: دکتر معید فر، دکتر میرزایی ، خلیلی، هاشمی طبا، نوری و محقق معین برگزار گردید.در متن وحاشیه جلسه  اخباری ارائه شد ، مباحثی طرح گردید و مصوباتی داشتیم که در ادامه آمده است.

 اخبار

1.      در مجموع 9 مقاله کامل، 4 خلاصه مقاله، و چهار نامه اعلام آمادگی برای برگزاری میزگرد تخصصی و دو گزارش نسبتا مفصل از طرح توسعه علوم اجتماعی در دستان ارزشمند دبیر محترم همایش است. برای همایش در روز 13 اردی بهشت چهار بخش پیش بینی شده است.در بخش اول چهار سخنرانی کلیدی و در بخش دوم میزگرد طرح توسعه علوم اجتماعی  در نشست صبح از ساعت 8 تا 30/12 ارائه خواهد شد.در بخش سوم ارائه چهار مقاله از ساعت 14تا 30/15 پیش بینی شده است.بخش چهارم همایش اختصاص به  برگزاری میزگرد های تخصصی همزمان دارد.در این بخش امکان برگزاری 7 میزگرد وجود دارد. انشاءالله تا 20 فروردین با پی گیری های شفاهی و مکتوب سرکار خانم دکتر زنجانی زاده دبیر محترم همایش  خلاصه مباحث  هرچهار بخش به دست کمیته اجرایی خواهد رسید تا برای درج در خلاصه مقالات همایش، حروفچینی و چاپ شود.

2.       انجمن جامعه شناسی ایران با پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم بالاخره  در  آخرین روز های سال گذشته توافقنامه ای مبادله کرده  و  قرار شده که در قبال تعهدات علمی مفصل انجمن، منابع مالی برای برگزاری همایش  طبق جدول زمانبندی شده  تامین گردد. انجمن تا آنجا که ممکن بوده  همکاری کرده وانعطاف نشان داده است ؛ امید می رود که  طرف دولتی نیز به عهد خود وفا کند.

3.      در زمان برگزاری همایش احتمالا مقدمات  تشکیل  دو نهاد جدید علمی تحت عناوین: " بنیاد علوم اجتماعی ایران" و " اتحادیه انجمن های علمی دانشجویی علوم اجتماعی دانشگاههای ایران" فراهم گردد.

مذاکرات

اعضای سه کمیته  انتشارات ، دانشجویی و روابط عمومی  گزارشی از اقدامات گسترده ای که از جلسه قبل تا کنون انجام داه اند ؛ارائه کردند.

 کارت دعوت همایش طراحی و لیتو گرافی شده و هم اکنون زیر چاپ رفته و تا 20 فروردین روی میز خانم رفیقی است تا با کمک خانم ملا باقر و آقای کشوری -   که خدا مادرشان را که به تازگی فوت کرده، مشمول رحمت خود قرار دهد-  و حتما رئیس محترم انجمن !! و بقیه دوستان و امدادهای غیبی که از راه می رسند؟! به درون پاکتهایی که  از قبل با همت مثال زدنی خانم ملا باقر، مزین به اسامی اعضای محترم انجمن  شده، رفته  و بعد هم  به اداره پست برود.

 سه نفر اعضای  کمیته دانشجویی هم که در جلسه فعالانه حضور داشتند از اقدامات خود و برنامه هایشان گفتند و  اعضای جلسه با همه برنامه هایشان موافقت کردند و قرار شد که زمان را از دست نداده !!  وارد عمل شوند.

 کمیته  روابط عمومی هم که با همت باز هم مثال زدنی خانم خسروی  محکم و استوار کار هایش را پیش برده  گزارشی از اقداماتش را ارائه کرد.

مصوبات

1. برای تصویر برداری و ضبط صدا ،عکس  و امور نمایشی همایش با جناب پیمان فیوضات مسئول امور فناوری انجمن هماهنگ شده و  دکتر معید فر از ایشان پیمان گرفته  تا  در طول برگزاری همایش  و مجمع  همه چیزرا ضبط و تبت و هرچه را که نیاز بود پخش کرده ونشان دهد. خانم خسروی نیز تجاربش را به ایشان منتقل نماید.
2. کمیته دانشجویی نظر سنجی  مورد نظرش را در میان دانشجویان واساتید انجام داده و گزارش آن را برای ارائه در  خبرنامه دانشجویی  که به طور مستقل با محتوای مورد نظر دانشجویان و مساعدت انجمن  در زمان برگزاری همایش  منتشر خواهد شد؛  آماده نماید.  گزارش نظر سنجی در صورت امکان در  نشست بعد از ظهر روز اول همایش نیز قابل ارائه خواهد بود.
3. کمیته دانشجویی فراخوان تحقیقات دانشجویی را تهیه و توزیع کرده و تحقیقات را جمع آوری  و با استفاده از معیارهای ارزیابی مندرج در اسناد منتشر شده انجمن ، داوری کرده  وآثار قابل تقدیر را معین نماید.
4.  کمیته دانشجویی، فراخوان برگزاری پانل مسائل علوم اجتماعی از نگاه دانشجویان را آماده و توزیع نموده و آماده برگزاری با شکوه این پانل(میزگرد) در بعد از ظهر روز اول همایش باشد. 
5. کمیته دانشجویی  هماهنگی های لازم را جهت برگزاری نمایشگاه کتاب توسط کتابفروشی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران در روزهای 13 و 14 اردی بهشت در دانشکده به عمل بیاورد.
6. کمیته دانشجویی پی گیری های جدی در زمینه برگزاری نمایشگاه ارائه دست آوردهای NGOهای علوم اجتماعی  همزمان با  روزهای برگزاری همایش مسئل علوم اجتماعی ایران و مجمع عمومی انجمن جامعه شناسی ایران در روزهای 13 و14 اردیبهشت ماه 1385 به عمل آورد.
7. کمیته روابط عمومی با اضافه شدن چند نفر از خبرنگاران به معرفی آقای نوری تقویت شده و زمینه های فعالیت آن در چهار بخش ارتباطات خبری،تولید خبر،تدوین خبرنامه همایش و و یژه نامه های خبری تحکیم شود.
8.   کمیته روابط عمومی خبر برگزاری همایش و مجمع  و خلاصه مقالات همایش در روزهای 9 و 10 اردی بهشت برای خبرگزاری ها و روزنامه ها ارسال  نماید.
9.  مصوبات هیات مدیره انجمن جامعه شناسی ایران در خصوص برگزاری همایش مسائل علوم اجتماعی ایران و نیز گزارش جلسات هیات اجرایی همایش در وبلاگ همایش مسائل علوم اجتماعی ایران  درج گردد.لینک این وبلاگ نیز در سایت انجمن گذاشته شود.
10. کمیته های اجرایی ضمن تشکیل جلسات خود کارها را به جد  پی گیری و به طور روزمره با انجمن در ارتباط باشند  تا کمک های لازم را دریافت نمایند. تاریخ تشکیل جلسه بعدی هیات اجرایی متعاقبا اعلام خواهد شد.

آیا تاریخ علوم اجتماعی در ایران تدوین شده است؟ بنیانگذاران و پیشگامان این علوم در ایران چه کسانی هستند؟ کی و در کجا کنشگری خود را آغاز کردند؟ الان کجا هستند؟  آثارشان چیست؟ علائقشان چه بوده وچه هست؟ از ما چه انتظاری دارند؟ ما از آنها چه توقعی داریم؟ آیا چیزی به نام جامعه شناسی ایران شکل گرفته است؟ آیا علوم اجتماعی در ایران ساختاری دارد؟ اگر ساختار دارد؛ اجزاء این ساختار چیست؟  از کی شکل گرفته است؟ تا چه حد پویا و یا راکد است؟ ارتباط اجزاء ساختار چگونه برقرار می شود؟ ساختار علوم اجتماعی ایران چه ارتباطی با ساختار مسائل اجتماعی ایران دارد؟

این پرسش ها و بسیاری سئوالات دیگر باید جواب داده شود تا بتوانیم تصویری از علوم اجتماعی در ایران در ذهن خود تصور کنیم.اما از چه راهی وچگونه به این تصور برسیم؟ آیا برای این کار باید برنامه ریزی کرد؟ پوروپوزال نوشت؟ مصاحبه کرد؟ تقدیر نمود؟ نشست های ادوراری هفتگی یا ماهانه ترتیب داد؟ پاهیچ کاری نکرد؟!

اگر مایل به ورود به این عرصه ازکنشگری علمی در ایران هستید! اول باید ببیند که در این زمینه که ها کار کرده اند ؟ و چه ها گفته اند؟ آن بخش ازاین ادبیات که به صورت الکترونیکی منتشر شده و  به آن دسترسی یافته ایم ؛ مستندات ذیل است که باید در آنها غورکرد ودید که چیزی به دست می دهند یا نه؟ و در هر صورت راه تدوین تاریخ علوم اجتماعی در ایران و راهگشایی آینده آن راپیمود. 

مطالعات اجتماعی ایران موضوعی است که در اینجا نشانی از آن یافت می شود.بسیاری از نکات آموزنده را می توان از تقد های شخصیت های موثر و یا مشهور دریافت. نقد  احسان نراقی از این جمله است.بعضی ها هم از طریق خوابگردی به این موضوع علاقه نشان داده اند. برخی دیگر نیز از فرصت هایی که به دست می آورند خوب بهره می گیرند.مثلا کسی به نام نعمت الله فاضلی در هنگام تحصیل درغرب از طریق مردم نگاری و نوشتن یادداشت های روزانه  کوتاه و بلند در این راه قدم زده است. برخی دیگر مستقیم سراغ منابع غنی رقته واز آنها خوشه چیده اند.برای مثال تجلیل از استاد فرهیخته  دکتر معتمد نژاد   و یا مصاحبه با دکتر عبدالحسین نیک گهر.

  برخی از اسلامی سازی دانش صحبت کرده اند! که باید دید چه گفته اند؟ و برخی دیگر از جامعه شناسی جامعه شناسی ایران.  برخی از جامعه شناسی زندگی روزمره  ما و برخی از تاریخ جامعه شناسی وعلم سیاست در ایران بحث نموده اند. برخی وبلاگ  جامعه شناسی ایران با کلی لینک و ارتباط راه می اندازند و برخی وبلاگ و یا سایت شخصی زده اند و کی بورد زنی می کنند!. برخی شمع روشن می کنند و برخی باشگاه اندیشه راه می اندازند.دست آخر سایت وبلاگ اززندگی و به خصوص نشریه الکترونیکی جامعه شناسی فصل نو که مختص علوم اجتماعی منتشر می شود را هم ببینید. 

جلسه هیات اجرایی برگزاری همایش در تاریخ یکشنبه 21/12/84 با حضور آقایان :دکتر معیدفر، خلیلی، دکتر میرزایی ، هاشمی طبا ،  محقق معین و خانم ها: خسروی و منصوری در دفتر انجمن جامعه شناسی ایران از ساعت 30/17 تا 20 تشکیل شد.در این جلسه شش گروه اجرایی برای برگزاری همایش طراحی و مسئولین آن تعیین شدند. مقرر گردید گروه ها به طور موازی جلسات داشته وکارها را پیش ببرند. این گروهها عبارتند از:

• روابط عمومی  با مسئولیت خانم خسروی
• تبلیغات و انتشارات با مسئولیت آقای خلیلی
• امور اداری و تدارکاتی با مسئولیت دکتر معید فر
• مدیریت وارتباطات با مسئولیت دکتر معید فر
• دانشجویی با مسئولیت مشترک آقایان دکتر میرزایی و هاشمی طبا
• دبیرخانه با مسئوالیت مشترک خانم ها رفیقی و ملا باقر

در این جلسه همچنین تصمیمات زیر اخذ گردید:

1. دانشجویان در همایش مسائل علوم اجتماعی به عنوان یکی از گرو های  کنشگر و ذینفع اصلی واجد  نقش بسیار فعالی بوده و مسئولیت های متنوعی بر عهده دارند که ازطریق گروههای علمی دانشجویی  و جهاد دانشگاهی از هم اکنون تا آخرین لحظات برگزاری همایش  دنبال خواهند نمود از جمله :
   الف: برگزاری پانل مسائل علوم اجتماعی ایران از نگاه دانشجویان
   ب: تدوین خبرنامه علمی دانشجویی و چاپ آن از طریق امکانات همایش در تیراژ لازم
   ج: کمک به برگزاری نشست میزهای  ان جی او های علوم اجتماعی در جنب همایش
   د: برگزاری نمایشگاه کتاب
2. خبر نامه همایش  شامل : مصاحبه ،خبر و ... برای ارائه در روز همایش در تیراژ 1000 نسخه  آماده شود. در این رابطه برای دکتر معید فر و آقای خلیلی وظایفی برای انجام تا ظهر روز 22/12/84 تعیین شد. 
3. خلاصه مقالات همایش و مباحث پانل های تخصصی  در 1000 نسخه آماده گردد.
4. شرح وظایف مسئولین پانل ها تدوین و به آنها ابلاغ گردد. اقدامات توسط آقای خلیلی و دکتر معید فرصورت بگیرد.
5. طرح نهایی کارت دعوت همایش تا  ظهرروز سه شنبه 23/12/84 نهایی شود.
6. 500 نسخه پوستر و 700 عدد فولدر  و 1000 کارت دعوت برای همایش آماده گردد.
7. جلسات گروههای اجرایی همایش فعالانه  قبل از پایان سال و در آغاز سال جدید برگزار گردد.
8.  مستند سازی همایش از طریق وبلاگ همایش توسط آقای محقق معین انجام گردد. ضمنا دیگر اعضای  علاقه مند هیات نیز امکان انتشار مطلب بر روی وبلاگ را داشته باشند.
9. دعوت نامه های همایش  در روزهای 15 و 16 فروردین 85 تحویل پست گردد.
10. سقف زمانی تامین همه امکانات برای برگزاری همایش 31 فروردین 85 تعیین شد.
11. جلسه بعدی هیات اجرایی در روز چهارشنبه 16/1/85 ساعت 18 برگزار شود.

جهان یادگار است و ما رفتنی

به گیتی نماند به جز گفتنی

کمیته های  علمی تخصصی انجمن جامعه شناسی ایران

انجمن های علمی انسان شناسی،جمعیت شناسی ،...

ستاد های استانی انجمن جامعه شناسی ایران در مازندران، کردستان،...

سازمان های غیر دولتی ....

انجمن های علمی دانشجویی ...

جهاد دانشگاهی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران

 سلام بر یاران علوم اجتماعی!!! انشاءالله قرار است در تاریخ 13 و 14 اردی بهشت ماه 1385 همایش مسائل علوم اجتماعی ایران و نیز  مجمع عمومی انجمن جامعه شناسی ایران در بعد از ظهر چهاردهم اردی بهشت در دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، برگزار گردد.از آنجا که  چندین نسل ایرانی ی  کنشگرعلوم اجتماعی در این دو روز، گرد هم آمده ، به شور و مشورت نشسته  و راه آینده علوم اجتماعی در کشور را با همیاری و هم افزایی هموار می نمایند؛ به نظر می رسد برگزاری اولین نشست میزهای علوم اجتماعی ایران در کنار این گردهم آیی نشانی از سازماندهی نوین کنشگران علوم اجتماعی در سطح کشور بوده و  بر برگ و بار آن بیفزاید.لذا پیشنهاد می شود چنانچه جمع شما مایل به داشتن یک میز در این نشست باشد و بخواهد دست آوردهای حاصل از فعالیت های اخیر خود را در نشست بر مرعی ومنظر  دیگر یاران علوم اجتماعی آشکارتر بنماید؛  کم وکیف  این حضور را از طریق نمابر02188004742 اعلام نماید تا  اقدامات ممکن بر مبنای فعالیت های مورد نظر متقاضیان و امکانات موجود به موقع صورت گرفته و به اطلاع شما برسد.

همایش مسائل علوم اجتماعی ایران در روزهای  ۱۳ و۱۴ اردی بهشت ۱۳۸۵ در دانشکده علوم اجتماعی  دانشگاه تهران برگزار خواهد شد.این وبلاگ به منظور مستند سازی این همایش ایجاد شده است.